Naam: Prof. Dr. Betty Meyboom- De Jong
Betrokken vanwege: voorzitterschap programmacommissie NPO
Wens: meer aandacht voor welzijn
“Als de kwaal verdwenen is, zijn mensen niet automatisch gelukkig”
Niet alleen gezondheid bepaalt de kwaliteit van leven, ook welzijnsaspecten hebben daar grote invloed op. Daarom hoopt Betty Meyboom-De Jong (70), voorzitter van het Nationaal Programma Ouderenzorg, dat zorg en welzijn meer gekoppeld worden. “Immers, ook met beperkingen kun je gelukkig zijn, zolang je er goed mee kunt omgaan.”
Volgens Meyboom denken dokters vaak: ‘Als de kwaal genezen is, dan is welzijn daar’. “Dat is onzin! Vraag nu eens aan ouderen zelf wat zij vinden dat geslaagd ouder worden inhoudt. Dan antwoorden zij: wanneer je je goed kunt aanpassen aan je beperkingen.” Meyboom noemt als voorbeeld dat je een taxiabonnement kunt afsluiten, wanneer je niet meer autorijdt vanwege slechte ogen. Of dat je de keuze hebt uit meer alternatieven dan ‘tafeltje dekje’, wanneer je zelf niet meer kunt koken.
Sociale contacten
Het belangrijkste aspect van welzijn vinden ouderen volgens Meyboom de sociale contacten: “De mogelijkheid om je gevoelens te uiten en te delen. En dan bij voorkeur met een vertrouwenspersoon, familielid, vriend of vriendin met wie je zorgeloos kunt praten over de wereld en het leven.” Als de zorg goed geregeld is, kan de mantelzorger die rol vervullen. Ten onrechte leeft volgens Meyboom het idee dat je om medische zorg kunt vragen, maar dat je zelf verantwoordelijk bent voor je welzijn. “Maar ook daarvoor mag je aankloppen bij instanties. Je kunt er zelf ook van alles aan doen. Ik maak bijvoorbeeld nog altijd nieuwe vrienden. Ik onderhoud goede contacten met mijn kinderen en kleinkinderen, ook door te e-mailen en te sms’en. Maar wanneer mensen niet zelf voor hun welzijn kunnen zorgen, moeten zij daarbij worden geholpen.”
Twee gescheiden loketten
Volgens Meyboom werken instanties voor zorg en voor welzijn nog weinig samen, omdat mensen voor welzijnsvragen een beroep doen op de Wmo. Terwijl je voor gezondheidsklachten bij de huisarts moet zijn. “Die twee loketten hebben marginaal contact, dat kan beter. Een praktijkondersteuner kan contacten onderhouden met de afdeling welzijn van de gemeente. En een dossier waartoe beiden toegang hebben, kan handig zijn.”
Woonplezier
Woonplezier vindt Meyboom ook belangrijk voor het welzijn. “Als je niet thuis kunt blijven wonen, moet je zelf tijdig hebben nagedacht over een oplossing. Maar daarbij is steun van instanties van harte welkom.” Organisaties kunnen bijvoorbeeld op initiatief van een groep kwetsbare ouderen gemeenschappelijke woonvormen organiseren. “Zowel in de wijk als in huis zijn goede voorzieningen van belang: een vast aanspreekpunt, koks aan huis, de mogelijkheid om uit eten te gaan. En ook op dit gebied moeten de contacten met de medische zorg goed zijn.”
Aanbod op Maat
Bij het organiseren van zorg en welzijn is ‘aanbod op maat’ cruciaal volgens Meyboom. “Dé oudere bestaat niet. Ik houd bijvoorbeeld echt niet van kaarten, terwijl een ander erg gelukkig kan worden van een vaste kaartavond. Daar moet veel meer op worden ingespeeld. Deze aspecten ‘omgaan met functiebeperkingen en welzijn’ worden dan ook zeer relevant geacht voor transitie- en onderzoeksprojecten in de volgende ronde.”